Bà bầu bị đau nhức xương khớp có nguy hiểm không? Cách xử lý hiệu quả tại nhà

Mang thai là một hành trình tuyệt vời nhưng cũng đầy thách thức. Khi thai nhi phát triển và cân nặng tăng dần, cơ thể người mẹ phải chịu nhiều áp lực lên các khớp khiến khớp xương bị ảnh hưởng, dẫn đến tình trạng đau nhức ở nhiều vị trí khác nhau. Đặc biệt vùng lưng dưới, khớp háng, đầu gối thường là những nơi bà bầu bị đau nhức xương khớp nhiều nhất. Hãy cùng MSC Clinic tìm hiểu qua bài viết dưới đây.

Những cơn đau kéo dài có thể khiến mẹ bầu mệt mỏi, ảnh hưởng sức khỏe thể chất lẫn tinh thần trong suốt thai kỳ

1. Nguyên nhân gây đau nhức xương khớp khi mang thai

Thay đổi hormone

Trong thời kỳ mang thai, cơ thể mẹ bầu sản sinh ra hormone relaxin với lượng lớn. Hormone này giúp làm mềm các dây chằng và khớp để chuẩn bị cho quá trình sinh nở. Theo nghiên cứu được đăng tải trên PubMed, nồng độ relaxin tăng cao nhất vào tam cá nguyệt đầu tiên (giai đoạn 3 tháng đầu của thai kỳ, từ tuần 1 đến tuần 12) và có thể gây ra tình trạng mất ổn định ở các khớp, dẫn đến tình trạng đau nhức xương khớp phổ biến.

Tăng cân và thay đổi trọng tâm cơ thể

Khi mang thai, trọng lượng cơ thể tăng lên đáng kể, đặc biệt là ở phần bụng. Việc này làm thay đổi trọng tâm cơ thể, dẫn đến cột sống và các khớp phải chịu áp lực lớn hơn. Đây là nguyên nhân chính khiến nhiều bà bầu bị đau nhức xương khớp ở vùng lưng dưới, khớp háng và đầu gối trong suốt thai kỳ.

Thiếu hụt canxi và vitamin D

Trong thai kỳ, nhu cầu về canxi và vitamin D tăng cao để đáp ứng sự phát triển của em bé. Nếu không được bổ sung đầy đủ, mẹ bầu có thể bị thiếu hụt các dưỡng chất này, dẫn đến tình trạng đau nhức xương khớp.

Phù nề và tăng áp lực lên các dây thần kinh

Sự tích tụ nước trong cơ thể khi mang thai có thể gây phù nề, đặc biệt là ở bàn tay và bàn chân. Điều này có thể gây áp lực lên các dây thần kinh, dẫn đến tình trạng như hội chứng ống cổ tay, gây khó chịu, đau nhức và tê bì.

»» Có thể bạn chưa biết: Giảm đau nhức xương khớp sau sinh

Phù nề bàn tay, bàn chân là hiện tượng khá phổ biến của phụ nữ khi mang thai

2. Các vị trí thường bị đau nhức xương của mẹ bầu

Cơn đau của mẹ bầu là hiện tượng sinh lý đặc biệt do thai kỳ gây ra, khác với cơn đau thông thường do vận động hay bệnh lý.

• Đau lưng dưới: Đây là vấn đề phổ biến nhất. Do thay đổi trọng tâm cơ thể và chịu áp lực từ tử cung phát triển. Cảm giác đau có thể từ nhẹ đến nặng, thậm chí lan xuống chân.
• Đau khớp háng: Áp lực từ trọng lượng cơ thể tăng nhanh. Hormone relaxin làm cho khớp háng trở nên lỏng lẻo hơn, đồng thời cân nặng tăng lên cũng tạo áp lực lên vùng này. 
• Đau đầu gối: Khi trọng lượng tăng lên, đầu gối phải chịu thêm áp lực.
• Đau cổ tay và bàn tay: Thường xuất hiện do phù nề và chèn ép dây thần kinh trong thai kỳ. Ngoài phù nề, sự thay đổi nội tiết tố trong thai kỳ cũng làm giãn dây chằng, khiến các khớp ở cổ tay trở nên lỏng lẻo và dễ bị tổn thương hơn.
• Đau mắt cá chân và bàn chân: Sự tăng cân quá nhanh có thể gây áp lực lên mắt cá chân và bàn chân, gây đau nhức khi đi lại hoặc đứng lâu. 

3. Khi nào bà bầu bị đau nhức xương khớp cần đến gặp bác sĩ?

Nếu gặp phải bất kỳ triệu chứng nào trong số này, các mẹ nên đến gặp bác sĩ ngay lập tức để được kiểm tra và điều trị kịp thời.

• Đau dữ dội và kéo dài không thuyên giảm.
• Đau đột ngột và dữ dội tại một vị trí cụ thể.
• Đau kèm theo sốt, đỏ, sưng hoặc nóng tại khớp.
• Đau khớp hoặc chuột rút.
• Đau lưng dữ dội kèm theo đau bụng dưới.
• Tê liệt hoặc yếu ở chi.

Các mẹ bầu lưu ý tuyệt đối không tự ý dùng thuốc giảm đau, thuốc xương khớp khi chưa có chỉ định từ bác sĩ khoa sản.

Hãy luôn lắng nghe cơ thể và thăm khám sớm khi có dấu hiệu bất thường

4. Các biện pháp giảm đau xương khớp cho mẹ bầu an toàn tại nhà

4.1. Nghỉ ngơi hợp lý

• Mẹ bầu nên ngủ đủ 7-9 tiếng mỗi đêm, ngoài ra có thể ngủ thêm một giấc ngắn vào buổi trưa.
• Tránh làm việc quá lâu, nghỉ ngơi hợp lý khi cảm thấy mệt mỏi.

4.2. Điều chỉnh tư thế sinh hoạt hằng ngày đúng

Việc duy trì tư thế đúng trong sinh hoạt hàng ngày giúp mẹ bầu giảm nhẹ áp lực lên cột sống, khớp háng và đầu gối, từ đó mang lại cảm giác thoải mái và dễ chịu hơn trong suốt thai kỳ:

• Khi đứng và đi lại: Mẹ bầu nên giữ lưng thẳng, vai thả lỏng và cân bằng đều trọng lượng cơ thể trên cả hai chân. Tránh tình trạng gù lưng hoặc ưỡn quá mức để giảm áp lực cho cột sống.
• Khi ngồi: Hãy duy trì tư thế thẳng lưng, tránh cúi gập người về phía trước. Sử dụng ghế có tựa lưng và đặt thêm một chiếc gối nhỏ phía sau phần lưng dưới để cột sống ở đúng tư thế đường cong tự nhiên.
• Khi nằm: Tư thế nằm nghiêng bên trái được khuyên dùng vì giúp máu và dưỡng chất dễ dàng đến nhau thai hơn. Mẹ cũng có thể đặt một chiếc gối mềm giữa hai chân hoặc dưới bụng để giảm bớt áp lực lên cột sống và khớp háng, đồng thời hỗ trợ tuần hoàn máu tốt hơn cho bé.
• Khi cần thay đổi tư thế hoặc nhặt đồ: Mẹ tránh cúi lưng đột ngột. Thay vào đó, hãy nhẹ nhàng khuỵu gối và hạ thấp người bằng lực của chân, giữ lưng thẳng để bảo vệ cột sống và giảm nguy cơ đau lưng.

»» Tham khảo: Lá lốt chữa đau nhức xương khớp – vị thuốc hiệu quả từ dân gian

Hướng dẫn tư thế ngủ thoải mái cho bà bầu bị đau nhức xương khớp

4.3. Tập luyện nhẹ nhàng thường xuyên

Đối với bà bầu bị đau nhức xương khớp, việc vận động đúng cách rất quan trọng để duy trì sự linh hoạt, hỗ trợ lưu thông máu và giảm căng thẳng cho hệ cơ xương. Tuy nhiên, mẹ bầu nên tập luyện dưới sự hướng dẫn của chuyên gia và lắng nghe cơ thể để tránh quá sức hoặc chấn thương.

• Đi bộ nhẹ nhàng: Từ 15 đến 30 phút mỗi ngày sẽ giúp mẹ bầu cải thiện tuần hoàn máu và giảm cảm giác đau nhức.
• Bơi lội: Môn thể thao lý tưởng, vì nước giúp giảm bớt áp lực lên các khớp, đồng thời mang lại sự thư giãn cho cơ thể.
• Yoga dành cho bà bầu: Với những động tác nhẹ nhàng không chỉ tăng cường sức mạnh mà còn nâng cao độ linh hoạt của xương khớp, giúp mẹ cảm thấy dễ chịu hơn.
• Ngoài ra, các bài tập kéo giãn nhẹ nhàng vào buổi sáng và tối sẽ giúp giảm căng thẳng cho cơ và khớp, mang lại sự thoải mái suốt cả ngày.

Yoga bầu là phương pháp tuyệt vời để duy trì sức khỏe thể chất và tinh thần trong suốt thời gian mang thai

4.4. Massage thư giãn 

Massage nhẹ nhàng là một liệu pháp hỗ trợ hiệu quả cho bà bầu bị đau nhức xương khớp, mang lại cả lợi ích về thể chất và tinh thần. Liệu pháp này tác động trực tiếp lên cơ thể, giúp làm dịu các cơ bắp bị căng cứng do những thay đổi trong thai kỳ, đặc biệt ở vùng lưng, vai và cổ. Đồng thời, massage còn cải thiện tuần hoàn máu, không chỉ giúp cung cấp dưỡng chất tốt hơn mà còn góp phần giảm sưng phù thường gặp ở bà bầu.

Để đảm bảo an toàn và hiệu quả, mẹ bầu nên chọn những cơ sở uy tín với chuyên viên được đào tạo bài bản về chăm sóc phụ nữ trong thai kỳ. Việc này giúp kỹ thuật massage được thực hiện đúng cách, tránh gây ảnh hưởng đến thai nhi. Tránh lựa chọn các spa thông thường thiếu kiến thức chuyên môn về sản khoa hoặc cơ xương khớp.

4.5. Chế độ dinh dưỡng khoa học

Dinh dưỡng trong thai kỳ không phải là ăn nhiều hơn, mà là ăn khoa học và đủ chất. Việc này góp phần giảm nguy cơ đau nhức xương khớp, chuột rút và mệt mỏi trong thai kỳ. Mẹ bầu nên chia nhỏ bữa ăn trong ngày, tránh ăn quá no trong một bữa để hỗ trợ tiêu hóa và hấp thu dưỡng chất tốt hơn.

• Bổ sung đầy đủ canxi từ sữa, sữa chua, rau màu xanh đậm (1.000-1.300 mg/ngày).
• Thực phẩm giàu vitamin D: cá hồi, trứng, nấm… (600-800 IU/ngày).
• Thực phẩm chứa omega-3 giúp giảm viêm: cá béo, hạt chia…
• Uống đủ nước để giúp giảm phù nề và tăng cường tuần hoàn.

»» Chuyên gia giới thiệu: Giãn dây chằng lưng nên ăn gì để giảm đau nhanh chóng?

Chế độ ăn uống cân bằng, đa dạng sẽ cung cấp đầy đủ các vitamin, khoáng chất và năng lượng cần thiết cho cả mẹ và bé

4.6. Chườm giảm đau

Liệu pháp nhiệt là một cách đơn giản nhưng rất hữu ích giúp mẹ bầu giảm đau và thư giãn cơ thể. Khi được sử dụng đúng cách, nhiệt độ phù hợp, phương pháp này có thể hỗ trợ cải thiện tuần hoàn, làm dịu cơ căng và mang lại cảm giác dễ chịu, thoải mái hơn.

• Chườm ấm: Mẹ có thể dùng khăn ấm hoặc túi chườm (dưới 38°C) đặt lên vùng đau như lưng, vai hoặc cổ trong khoảng 15-20 phút. Phương pháp này giúp cơ giãn mềm, giảm đau và tăng cường lưu thông máu hiệu quả.
• Tắm nước ấm: Ngâm mình nhẹ nhàng trong nước ấm dưới 38°C khoảng 10-15 phút mỗi ngày có thể giúp thư giãn toàn thân, giảm căng thẳng và áp lực lên các khớp.
• Liệu pháp lạnh (chườm mát): Trong một số trường hợp, mẹ có thể dùng túi chườm lạnh để giảm sưng tại các vùng cụ thể. Tuy nhiên, không nên chườm trực tiếp lên da, chỉ nên áp dụng trong thời gian ngắn (5-10 phút), và đặc biệt tuyệt đối không chườm lạnh lên vùng bụng để đảm bảo an toàn cho bé.

Tắm nước ấm giúp mẹ bầu giảm đau nhức cơ, thư giãn tinh thần và cải thiện tuần hoàn máu

4.7. Vật lý trị liệu

Vật lý trị liệu là một lựa chọn an toàn giúp mẹ bầu giảm cảm giác đau nhức xương khớp trong suốt thai kỳ. Bên cạnh việc hỗ trợ cải thiện tư thế và giảm áp lực lên cột sống, phương pháp này còn giúp cơ thể mẹ chuẩn bị tốt hơn cho quá trình sinh nở sắp tới.

Các bài tập thường được thiết kế riêng biệt cho từng giai đoạn mang thai, nhẹ nhàng nhưng hiệu quả, tập trung vào việc tăng cường sức mạnh cho vùng lưng, hông và chân – những khu vực phải chịu nhiều áp lực khi bụng bầu lớn dần.

Điều quan trọng là mẹ nên thực hiện các bài tập dưới sự hướng dẫn của chuyên gia có kinh nghiệm, nhằm đảm bảo đúng kỹ thuật và phù hợp với từng giai đoạn thai kỳ, từ đó giúp bảo vệ an toàn cho cả mẹ và em bé. Khi được thực hiện đúng cách, vật lý trị liệu không chỉ giúp giảm khó chịu mà còn mang lại cảm giác thư giãn và dễ chịu trong suốt hành trình mang thai.

Hãy nhớ rằng, mỗi thai kỳ là một hành trình riêng biệt, và cảm giác đau nhức xương khớp cũng khác nhau ở mỗi người. Vì vậy, lắng nghe cơ thể mình và chủ động tham khảo ý kiến bác sĩ khi cần là điều rất quan trọng. Chăm sóc đúng cách cho bà bầu bị đau nhức xương khớp không chỉ giúp cơ thể được nhẹ nhõm hơn mà còn góp phần bảo vệ sức khỏe cho cả em bé trong bụng.

PHÒNG KHÁM MSC INTERNATIONAL CLINIC

Hotline: 0975 576 376

Địa chỉ:

• MSC Hà Nội: TT20-21-22, 204 Nguyễn Tuân, Phường Thanh Xuân, Thành phố Hà Nội.
• MSC Quảng Ninh: A12-01 KĐT Monbay, Phường Hạ Long, Tỉnh Quảng Ninh.

Fanpage:

• MSC Hà Nội: MSC International Clinic Vietnam | Hanoi
• MSC Quảng Ninh: Phòng khám MSC Quảng Ninh | Ha Long