Bàn chân bẹt là gì? Nhận biết hình ảnh bàn chân bẹt ở trẻ em và người lớn

Bàn chân bẹt là tình trạng vòm bàn chân bị sụp, khiến lòng bàn chân chạm gần như toàn bộ xuống mặt đất. Bệnh lý này thường thấy ở trẻ em nhưng vẫn có thể xuất hiện ở người lớn., gây ảnh hưởng đến dáng đi, khớp gối và cột sống nếu không phát hiện sớm.

Việc nhận biết hình ảnh bàn chân bẹt giúp phát hiện sớm và điều trị hiệu quả tình trạng này, nhờ đó khôi phục và bảo toàn chức năng vận động cho người bệnh. Cùng MSC Clinic tìm hiểu các dấu hiệu và phương pháp can thiệp cần thiết trong bài viết dưới đây.

Bàn chân bẹt là tình trạng bàn chân mất đi cấu trúc vòm hoặc cấu trúc vòm rất thấp

1. Bàn chân bẹt là bệnh lý gì?

Bàn chân bẹt là tình trạng bất thường về đường cong sinh lý ở bàn chân, khi vòm gan chân bị sụp xuống khiến lòng bàn chân tiếp xúc hoàn toàn hoặc gần như hoàn toàn với mặt đất. Bệnh lý này xảy ra phổ biến ở trẻ em và gặp ở một số người trưởng thành.

Hầu hết trẻ sơ sinh đều bị bàn chân bẹt và đa số trường hợp không ảnh hưởng đến khả năng vận động. Vòm gan chân sẽ phát triển hoàn thiện trong độ tuổi từ 2-3 tuổi và ở giai đoạn này, nếu hõm bàn chân của trẻ chưa thành hình thì có thể kết luận trẻ mắc hội chứng bàn chân bẹt.

Với người lớn, nguyên nhân gây ra bàn chân bẹt có thể liên quan đến các tình trạng như chiều dài 2 chân không bằng nhau, viêm khớp dạng thấp hoặc viêm đa khớp dạng thấp, vẹo cột sống, đi giày dép không phù hợp. Người cao tuổi, phụ nữ mang thai, người mắc những bệnh lý liên quan tới thần kinh, béo phì, đái tháo đường cũng là những đối tượng có nguy cơ cao bị bàn chân bẹt.

2. Nhận biết hình ảnh bàn chân bẹt

Nếu có một hoặc nhiều dấu hiệu dưới đây, rất có khả năng cấu trúc bàn chân của bạn đang gặp bất thường. Với trẻ em, cha mẹ có thể nhận biết tình trạng này thông qua quan sát các hình ảnh bàn chân bẹt sau đây: 

»» Bạn đọc cần biết: Bàn chân bẹt có nguy hiểm không?

Khi đứng, toàn bộ hoặc hầu hết diện tích lòng bàn chân đều áp sát xuống mặt sàn

Khi khép chân, nhìn từ phía sau có thể thấy phần gót chân vẹo ra ngoài

Hai chân chĩa thành hình chữ V khi nhìn từ phía trước

Hình ảnh bàn chân bẹt ở trẻ với khớp gối xoay lệch và có xu hướng chụm vào nhau

Cổ chân xoay đổ vào trong hoặc ra ngoài

Ngoài ra, còn có một số cách khác để cha mẹ xác định tình trạng bàn chân bẹt ở trẻ hoặc người bệnh là người trưởng thành có thể tự kiểm tra: 

• Cách 1: Làm ướt bàn chân rồi dẫm lên một tờ giấy hoặc nền gạch, nếu thấy hiện nguyên hình bàn chân mà không có khoảng trống thì rất có thể đây là một trường hợp bàn chân bẹt.

Hiện toàn bộ bàn chân trên giấy hoặc nền gạch là dấu hiệu bàn chân bẹt 

• Cách 2: Dẫm chân lên cát, nếu cát lún và in hình cả bàn chân thì có thể là dấu hiệu không có vòm gan chân bình thường.

Dấu chân in trên cát phản ánh cấu trúc gan bàn chân bất thường

• Cách 3: Đặt ngón tay xuống dưới gan bàn chân khi đứng trên mặt phẳng, nếu không thể luồn ngón tay qua thì có thể tạm thời kết luận là bàn chân bẹt.

Luồn ngón tay dưới lòng bàn chân giúp kiểm tra độ lõm của gan bàn chân 

Sau khi quan sát, nếu nghi ngờ có tình trạng bàn chân bẹt, bản thân người bệnh hoặc cha mẹ của trẻ bị bệnh cần đến gặp bác sĩ chuyên khoa cơ xương khớp để được chẩn đoán chuyên sâu, xác định nguyên nhân và có phác đồ điều trị phù hợp. Bên cạnh các phương pháp quan sát, sờ nắn, bác sĩ sẽ chỉ định người bệnh chụp Xquang, chụp CT hoặc MRI để đánh gia chính xác hơn mức độ bàn chân bẹt.

»» Mời bạn đọc thêm: Hội chứng bàn chân bẹt ở người lớn

Hình ảnh bàn chân bẹt thể hiện trên phim chụp Xquang 

3. Phương pháp điều trị bàn chân bẹt

3.1. Sử dụng dụng cụ chỉnh hình bàn chân

Đối với trẻ nhỏ, thời gian vàng để điều trị bàn chân bẹt là từ 2-7 tuổi. Lúc này, nếu được phát hiện sớm, sử dụng đế giày định hình bàn chân mang đến hiệu quả can thiệp cao và an toàn cho trẻ. Sản phẩm này được thiết kế tạo vòm ở lòng bàn chân, khi di chuyển sẽ kết hợp với trọng lượng cơ thể để nâng đỡ xương bàn chân và hỗ trợ tạo hình vòm gan chân. 

Đế giày chỉnh hình giúp tạo độ lõm bàn chân cho cả trẻ em và người lớn 

Ở người lớn, đế giày hoặc dụng cụ chỉnh hình có thiết kế đặc biệt có công dụng hỗ trợ vòm chân, giảm áp lực lên các khớp và duy trì sự cân bằng cơ thể. Việc sử dụng thường xuyên cũng giúp hạn chế các triệu chứng đau nhức hoặc biến dạng tiến triển.

3.2. Tập vật lý trị liệu

Cả trẻ em và người lớn đều nên tập các bài vật lý trị liệu dưới sự hướng dẫn, hỗ trợ của kỹ thuật viên nhằm giảm các triệu chứng bàn chân bẹt, tăng độ linh hoạt cho bàn chân cùng mắt cá chân và ngăn ngừa các biến chứng xương khớp. Một số bài tập được khuyến cáo bao gồm: kéo giãn gót chân, nhặt hoặc sắp xếp đồ vật bằng ngón chân, tập yoga hoặc massage bàn chân bằng quả bóng mềm.

»» Tìm hiểu thêm: Cách chữa bàn chân bẹt ở người lớn hiệu quả

Sử dụng quả bóng có gai mềm để hỗ trợ cải thiện độ linh hoạt cho bàn chân 

3.3. Can thiệp phẫu thuật

Phương pháp phẫu thuật chỉ được bác sĩ chỉ định trong các trường hợp:

• Đã điều trị bảo tồn nhưng không đáp ứng và có hiệu quả như mong muốn
• Trẻ trên 8 tuổi, bước vào giai đoạn phát triển chiều cao nhanh và hình thành gân gót Achille ngắn hơn bình thường
• Biến dạng nghiêm trọng kéo theo các cơn đau dai dẳng, cản trở các hoạt động sinh hoạt hàng ngày và dẫn tới biến chứng

Có 2 phương pháp phẫu thuật bàn chân bẹt phổ biến gồm: 

• Phẫu thuật tái tạo bàn chân: Đặt lại các gân, cơ, xương và hợp nhất các khớp giúp cấu trúc bàn chân được điều chỉnh bình thường
• Phẫu thuật cấy ghép xương: Ghép lại xương bàn chân nhằm hỗ trợ vòm bàn chân và điều chỉnh tình trạng bàn chân bẹt

Có thể thấy rằng việc nhận biết hình ảnh bàn chân bẹt là bước đầu tiên trong việc khôi phục tầm vận động và cải thiện chất lượng cuộc sống của người bệnh. Đừng chủ quan với bất kỳ dấu hiệu nào liên quan đến bàn chân, hãy đến cơ sở y tế uy tín để được thăm khám và tư vấn phương pháp điều trị phù hợp. 

Để tìm hiểu rõ hơn về tình trạng sức khỏe xương khớp của bản thân cũng như phương pháp điều trị phù hợp, hãy liên hệ với MSC Clinic để được hỗ trợ: 

PHÒNG KHÁM MSC INTERNATIONAL CLINIC

Hotline: 0975 576 376

Địa chỉ:

• MSC Hà Nội: TT20-21-22, 204 Nguyễn Tuân, Phường Thanh Xuân, Thành phố Hà Nội.
• MSC Quảng Ninh: A12-01 KĐT Monbay, Phường Hạ Long, Tỉnh Quảng Ninh.

Fanpage:

• MSC Hà Nội: https://www.facebook.com/mscclinicvn
• MSC Quảng Ninh: https://www.facebook.com/MSCClinicQN