Nước ép trái cây dành cho người tiểu đường: Uống sao cho đúng?

Nước ép trái cây dành cho người tiểu đường là chủ đề được nhiều người quan tâm khi xây dựng chế độ dinh dưỡng phù hợp với bệnh đái tháo đường. Trái cây cung cấp nhiều vitamin, khoáng chất và các hợp chất chống oxy hóa, nhưng khi được chế biến thành nước ép, thành phần dinh dưỡng và tác động đến đường huyết có thể thay đổi. Vậy làm thế nào để vừa thưởng thức đồ uống yêu thích vừa hỗ trợ kiểm soát đường huyết? Bài viết dưới đây của MSC Clinic sẽ cung cấp những thông tin hữu ích để giúp người mắc bệnh đái tháo đường lựa chọn và sử dụng nước ép trái cây phù hợp trong chế độ dinh dưỡng hằng ngày.

Nước ép trái cây dành cho người tiểu đường cần được lựa chọn phù hợp

Lưu ý: Thông tin dưới đây mang tính chất tham khảo. Mỗi người bệnh tiểu đường có cơ địa, mức độ kháng insulin và phác đồ điều trị khác nhau. Bạn nên tham vấn bác sĩ điều trị hoặc chuyên gia dinh dưỡng cá nhân trước khi thay đổi chế độ ăn uống.

1. Người tiểu đường có nên uống nước ép trái cây không?

Về nguyên tắc, người tiểu đường vẫn có thể uống nước ép trái cây, nhưng nên kiểm soát khẩu phần và lựa chọn loại phù hợp để hỗ trợ kiểm soát đường huyết. So với trái cây nguyên quả, nước ép thường chứa ít chất xơ hơn và có thể khiến đường được hấp thu nhanh hơn, đặc biệt khi uống với lượng lớn. Quá trình ép thường làm giảm đáng kể lượng chất xơ so với trái cây nguyên quả, trong khi đường tự nhiên vẫn được giữ lại. Nước ép cũng dễ được tiêu thụ với lượng lớn trong thời gian ngắn, vì vậy có thể làm đường huyết tăng nhanh hơn so với ăn trái cây nguyên quả. Mức độ ảnh hưởng còn phụ thuộc vào loại trái cây, cách chế biến và khẩu phần sử dụng.

Khuyến cáo: Người mắc bệnh đái tháo đường nên ưu tiên ăn trái cây nguyên quả thay vì uống nước ép khi có thể. 

>> Giải đáp thắc mắc: Người bệnh tiểu đường uống gì?

Người tiểu đường có thể uống nước ép trái cây 

2. Các loại nước ép trái cây dành cho người tiểu đường

Người mắc bệnh đái tháo đường không nên chỉ dựa vào chỉ số đường huyết (GI) của trái cây để lựa chọn nước ép, bởi GI còn phụ thuộc vào cách chế biến, khẩu phần và thành phần của đồ uống. Đặc biệt, nước ép thường chứa ít chất xơ hơn trái cây nguyên quả và có thể làm đường huyết tăng nhanh hơn khi sử dụng với lượng lớn.

Vì vậy, nếu sử dụng nước ép, bạn nên ưu tiên loại không thêm đường, kiểm soát khẩu phần và có thể kết hợp với rau củ không chứa nhiều carbohydrate. Một số loại nước ép có thể lựa chọn:

Nước ép trái cây dành cho người tiểu đường nên ưu tiên loại ít ngọt như khổ qua

3. Lưu ý khi sử dụng nước ép trái cây dành cho người tiểu đường

Sử dụng nước ép trái cây dành cho người tiểu đường nên lưu ý những nguyên tắc sau:

• Không thêm đường hoặc sữa đặc: Tránh thêm đường tinh luyện, mật ong, sữa đặc hoặc các loại siro vào nước ép vì có thể làm tăng lượng carbohydrate và đường trong đồ uống. Nếu cần tạo vị ngọt, có thể sử dụng một lượng nhỏ chất tạo ngọt không cung cấp hoặc cung cấp rất ít carbohydrate, chẳng hạn stevia.
• Kiểm soát khẩu phần: Nước ép nên được sử dụng với lượng vừa phải và tính vào tổng lượng carbohydrate của bữa ăn hoặc trong ngày. Không nên uống một lượng lớn trong một lần và không nên dùng nước ép để thay thế nước lọc.
• Ưu tiên giữ lại chất xơ: Nếu có thể, nên sử dụng máy xay để giữ lại phần thịt quả và chất xơ thay vì ép và lọc bỏ hoàn toàn phần bã. Tuy nhiên, việc giữ lại chất xơ không có nghĩa là đồ uống có thể sử dụng không giới hạn; khẩu phần vẫn cần được kiểm soát.
• Lựa chọn thời điểm phù hợp: Không có một thời điểm uống nước ép được xem là tốt nhất cho tất cả người mắc bệnh đái tháo đường. Nếu sử dụng, nên cân nhắc uống cùng bữa ăn hoặc trong một khẩu phần ăn đã được kiểm soát carbohydrate thay vì uống riêng một lượng lớn nước ép. Việc kết hợp thực phẩm chứa protein, chất béo hoặc chất xơ có thể ảnh hưởng đến tốc độ hấp thu carbohydrate, nhưng hiệu quả cụ thể phụ thuộc vào từng người và tổng thành phần của bữa ăn.
• Theo dõi đường huyết khi cần: Khi thử một loại nước ép mới, đặc biệt nếu đang kiểm soát đường huyết bằng thuốc hoặc insulin, có thể theo dõi đường huyết theo hướng dẫn của bác sĩ để đánh giá đáp ứng của cơ thể. Kết quả theo dõi có thể giúp điều chỉnh lựa chọn thực phẩm và khẩu phần phù hợp hơn.

>> Tìm hiểu thêm: Cách điều trị bệnh tiểu đường tại nhà mà bạn nên biết

Không thêm chất ngọt như mật ong hoặc sữa vào nước ép trái cây dành cho người tiểu đường

4. Nước ép trái cây dành cho người tiểu đường nên tránh hoặc hạn chế

Đối với người mắc bệnh đái tháo đường, việc lựa chọn nước ép cần chú ý đến loại trái cây, lượng carbohydrate, khẩu phần và thành phần của đồ uống. Một số loại nước ép có thể chứa nhiều đường tự nhiên hoặc đường bổ sung, đồng thời dễ được tiêu thụ với lượng lớn trong thời gian ngắn. Vì vậy, người bệnh nên hạn chế những loại đồ uống này để hỗ trợ kiểm soát đường huyết:

• Nước ép từ các loại trái cây có hàm lượng carbohydrate cao: Xoài chín, mít, sầu riêng, chuối chín, dứa (thơm), vải và nhãn có thể cung cấp lượng carbohydrate đáng kể. Khi ép thành nước, người dùng có thể tiêu thụ một lượng trái cây lớn hơn so với khi ăn nguyên quả. Vì vậy, nếu sử dụng, nên kiểm soát khẩu phần và không thêm đường.
• Nước ép nho: Nho chứa đường tự nhiên, trong đó có glucose và fructose. Khi được chế biến thành nước ép, lượng chất xơ giảm và đồ uống có thể được tiêu thụ nhanh hơn so với ăn nho nguyên quả. Do đó, cần chú ý đến khẩu phần và tổng lượng carbohydrate.
• Nước trái cây đóng chai hoặc đóng hộp có thêm đường: Đây là nhóm đồ uống nên hạn chế. Khi lựa chọn, cần kiểm tra nhãn dinh dưỡng để xem sản phẩm có đường bổ sung hay không và chú ý tổng lượng carbohydrate trong mỗi khẩu phần.
• Nước ép dưa hấu: Dưa hấu chứa đường tự nhiên và có GI tương đối cao, nhưng GI chỉ phản ánh tốc độ tăng đường huyết và không cho biết lượng carbohydrate của một khẩu phần cụ thể. Khi ép, việc uống một lượng lớn trong thời gian ngắn có thể làm tăng đáng kể lượng carbohydrate nạp vào. Vì vậy, nên sử dụng với khẩu phần phù hợp thay vì uống không giới hạn.

>> Xem thêm: Tiểu đường kiêng ăn hoa quả gì?

Nước ép nho với lượng đường cao nên hạn chế 

Tóm lại, nước ép trái cây dành cho người tiểu đường vẫn có thể được sử dụng nếu lựa chọn phù hợp và kiểm soát khẩu phần. Tuy nhiên, trái cây nguyên quả vẫn nên được ưu tiên để cung cấp chất xơ tự nhiên. Hạn chế nước ép có thêm đường và theo dõi đường huyết sẽ giúp bạn xây dựng chế độ ăn phù hợp, hỗ trợ kiểm soát đường huyết tốt hơn.