Bệnh tiểu đường uống gì và không nên uống gì? 

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), số người mắc bệnh tiểu đường trên toàn cầu đã tăng từ khoảng 200 triệu người năm 1990 lên 830 triệu người vào năm 2022. Bên cạnh chế độ ăn uống và thuốc điều trị theo chỉ định, lựa chọn đồ uống hằng ngày cũng là yếu tố người bệnh cần lưu ý để kiểm soát đường huyết. Nước lọc, trà và cà phê không đường thường là những lựa chọn phù hợp; trong khi nước ngọt có ga, nước tăng lực, nước ép đóng hộp, đồ uống nhiều đường, sữa đặc và rượu bia nên được hạn chế. Trong bài viết này, MSC Clinic sẽ chia sẻ tiểu đường uống gì, những loại đồ uống nên ưu tiên và thức uống cần hạn chế để hỗ trợ kiểm soát đường huyết, chăm sóc sức khỏe và chủ động phòng ngừa các biến chứng.

Chế độ dinh dưỡng đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát và duy trì sức khỏe của người bệnh tiểu đường 

1. Ảnh hưởng của dinh dưỡng đối với bệnh tiểu đường

Nếu bạn bị tiểu đường hoặc tiền tiểu đường, chế độ dinh dưỡng đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát bệnh, bởi những gì bạn ăn và uống đều có thể tác động đến lượng đường trong máu.

Tất cả các loại thực phẩm đều ảnh hưởng đến đường huyết, nhưng một số loại có tác động lớn hơn những loại khác. Ngược lại, một chế độ ăn uống cân bằng, lựa chọn thực phẩm giàu chất xơ, protein phù hợp và carbohydrate lành mạnh có thể giúp kiểm soát hiệu quả lượng đường trong máu của bạn.

Bệnh tiểu đường nên uống những loại đồ uống ít đường hoặc không đường kiểm soát lượng đường trong máu

Không chỉ thức ăn mà đồ uống cũng ảnh hưởng đáng kể đến lượng đường trong máu. Người bệnh tiểu đường không nên uống các loại nước ngọt, trà sữa, nước trái cây đóng chai hoặc đồ uống chứa nhiều đường. Những món này có thể được hấp thụ nhanh và làm đường huyết tăng đột ngột.

Nếu lượng đường trong máu không được kiểm soát, có thể dẫn đến các vấn đề nghiêm trọng. Người bệnh có thể đối mặt với nhiều biến chứng lâu dài, ảnh hưởng đến thần kinh, thận và tim mạch. Vì vậy, xây dựng chế độ dinh dưỡng cân bằng, lựa chọn thực phẩm và đồ uống phù hợp, đồng thời theo dõi đường huyết thường xuyên sẽ giúp người bệnh kiểm soát tình trạng tốt hơn.

2. Bệnh tiểu đường uống gì?

Với câu hỏi bệnh tiểu đường uống gì, câu trả lời là người bệnh nên uống các món ít ngọt hoặc không chứa đường, giúp cung cấp đủ lượng nước cho cơ thể và đồng thời hạn chế ảnh hưởng đến đường huyết.

2.1. Nước lọc

Bệnh tiểu đường uống gì?  – Nước lọc là lựa chọn phù hợp nhất

Nước lọc là lựa chọn phù hợp và được ưu tiên đối với người bệnh tiểu đường vì không chứa đường, calo hay các chất có thể làm tăng đường huyết. Uống đủ nước mỗi ngày giúp cơ thể duy trì trạng thái đủ nước, hỗ trợ chức năng thận và quá trình đào thải các chất dư thừa qua nước tiểu.

Đặc biệt, khi đường huyết tăng cao, cơ thể có thể mất nhiều nước hơn do đi tiểu thường xuyên, vì vậy việc bổ sung đủ nước càng trở nên cần thiết. Người bệnh tiểu đường nên duy trì thói quen uống nước đều đặn trong ngày và điều chỉnh lượng nước phù hợp với nhu cầu của cơ thể, mức độ vận động và tình trạng sức khỏe.

2.2. Trà và cà phê không đường

Trà và cà phê vẫn có thể là lựa chọn phù hợp cho người bệnh tiểu đường nếu được sử dụng đúng cách. Người bệnh tiểu đường nên uống trà không đường, cà phê đen hoặc cà phê pha với một lượng sữa vừa phải, đồng thời hạn chế thêm đường, siro và các chất tạo ngọt.

Nếu chưa quen với vị nhạt, có thể giảm dần độ ngọt để vị giác thích nghi theo thời gian. Đặc biệt, cần lưu ý lượng sữa và các thành phần bổ sung trong đồ uống vì chúng có thể làm tăng lượng carbohydrate và ảnh hưởng đến đường huyết.

2.3. Nước ép trái cây và sinh tố

Người bệnh tiểu đường nên uống nước ép không đường từ hoa quả và rau củ tươi

Người bệnh tiểu đường vẫn có thể uống nước ép trái cây hoặc sinh tố, nhưng cần chú ý đến loại trái cây, cách chế biến và khẩu phần. Nên ưu tiên nước ép từ trái cây nguyên chất thay cho sản phẩm đóng chai để đồng thời bổ sung chất xơ, không thêm đường và chỉ uống một lượng vừa phải, bởi đồ uống này vẫn chứa đường tự nhiên từ trái cây và có thể làm tăng đường huyết.

2.4. Sữa

Sữa có thể được bổ sung vào chế độ ăn uống của người bệnh tiểu đường để cung cấp protein, canxi và nhiều dưỡng chất cần thiết cho cơ thể. Tuy nhiên, một số loại sữa có chứa lượng đường và carbohydrate khá cao, vì vậy nên cân nhắc kỹ khi lựa chọn.

Người bệnh tiểu đường nên uống các loại sữa không đường hoặc ít đường, chẳng hạn như sữa tách béo hoặc sữa đậu nành không đường. Khi uống sữa, nên kiểm soát khẩu phần và đọc kỹ thành phần dinh dưỡng trên bao bì để lựa chọn sản phẩm phù hợp với nhu cầu và kế hoạch kiểm soát đường huyết.

Người bị tiểu đường có thể bổ sung sữa làm bữa phụ trong thực đơn hàng ngày 

3. Bệnh tiểu đường không nên uống gì?

Ngược lại, người bệnh tiểu đường không nên uống các loại đồ uống có nhiều đường và calo. Những thức uống này có thể khiến đường huyết tăng nhanh, đặc biệt khi sử dụng thường xuyên hoặc với lượng lớn.

3.1. Nước ngọt có ga, nước tăng lực

Người bệnh tiểu đường không nên uống nước ngọt có ga để hạn chế lượng đường vào cơ thể

Nước ngọt có ga và nước tăng lực là những thức uống người bệnh tiểu đường không nên uống do thường chứa hàm lượng đường và carbohydrate cao. Lượng đường này được hấp thụ nhanh có thể khiến đường huyết tăng đột ngột và gây khó khăn cho việc kiểm soát bệnh.

Đặc biệt, nước tăng lực còn chứa caffeine và các chất kích thích, không phải là lựa chọn phù hợp để sử dụng thường xuyên. Người bệnh tiểu đường nên thay thế bằng nước lọc hoặc các loại đồ uống không đường để hạn chế lượng đường đưa vào cơ thể.

3.2. Nước ép đóng hộp, có đường

Nước ép trái cây đóng hộp, hay nước ép có thêm đường, là thức uống mà người bệnh tiểu đường không nên uống. Dù có hương vị thơm ngon, dễ uống và tạo cảm giác mát, các sản phẩm này thường chứa đường tinh luyện và có thể làm đường huyết tăng nhanh, gây khó khăn cho việc kiểm soát bệnh.

Đặc biệt, các loại trái cây có hàm lượng đường cao như xoài chín, nhãn, vải, mít hay dưa hấu càng cần được sử dụng thận trọng. Vì vậy, người bệnh tiểu đường không nên uống nước ép đóng hộp hay nước ép có đường mà ưu tiên ăn trái cây nguyên quả.

3.3. Sữa có đường, sữa đặc, sữa nguyên kem

Người bệnh tiểu đường không nên uống các loại sữa có đường, sữa đặc và sữa tươi nguyên kem. Sữa có đường và sữa đặc thường chứa nhiều đường bổ sung, trong khi sữa nguyên kem có hàm lượng chất béo bão hòa cao. Khi sử dụng thường xuyên, đặc biệt với khẩu phần lớn, những loại sữa này có thể làm tăng lượng carbohydrate và năng lượng nạp vào cơ thể, gây khó khăn cho việc kiểm soát đường huyết.

3.4. Đồ uống có cồn

Người bệnh tiểu đường không nên uống rượu bia, cocktail và đồ uống có cồn 

Rượu bia, cocktail và các loại đồ uống có cồn là những thức uống mà người bệnh tiểu đường không nên uống. Cocktail, đặc biệt là cocktail trái cây, thường được pha cùng nước ép, siro hoặc nước ngọt có ga nên chứa nhiều đường và carbohydrate, có thể khiến đường huyết tăng nhanh.

Rượu bia hay những đồ uống có cồn khác có thể gây hạ đường huyết, nhất là ở người đang sử dụng insulin hoặc một số thuốc điều trị tiểu đường. Vì vậy, người bệnh nên hạn chế tối đa rượu bia, cocktail và các loại đồ uống có cồn để tránh những ảnh hưởng không mong muốn đến đường huyết và sức khỏe.

4. Lưu ý khi lựa chọn đồ uống cho người tiểu đường

4.1. Kiểm soát lượng carbohydrate trong đồ uống

Người bệnh tiểu đường, đặc biệt là tiểu đường type 1, cần chú ý đến lượng carbohydrate từ các loại đồ uống như sữa, nước ép, sinh tố và đồ uống có đường nhằm hạn chế những biến động đường huyết và hỗ trợ điều chỉnh chế độ điều trị phù hợp.

4.2. Ưu tiên đồ uống tươi và không thêm đường

Người bệnh tiểu đường nên uống các loại đồ uống có thành phần đơn giản như nước lọc, trà không đường hoặc sữa không đường. Khi pha chế, không nên thêm đường, mật ong, sữa đặc hay siro, kể cả với lượng nhỏ, vì những thành phần này vẫn có thể làm tăng lượng đường và carbohydrate trong đồ uống. Có thể sử dụng đường ăn kiêng, nhưng nên lựa chọn sản phẩm phù hợp và sử dụng với lượng vừa phải.

>> Chuyên gia giải đáp: Tiểu đường uống nước dừa được không?

Bệnh nhân tiểu đường nên uống các loại đồ uống phù hợp 

4.3. Sử dụng đồ uống với lượng vừa phải

Không phải đồ uống nào không thêm đường cũng có thể sử dụng tùy ý. Sữa không đường, nước ép nguyên chất hay sinh tố vẫn chứa carbohydrate tự nhiên và có thể gây dư thừa năng lượng. Vì vậy, người bệnh nên kiểm soát khẩu phần phù hợp với chế độ ăn uống hằng ngày.

4.4. Nên uống nước đều đặn, phù hợp với nhu cầu cơ thể

Người bệnh tiểu đường nên uống đều và chia nhỏ lượng nước trong ngày. Điều đó giúp duy trì đủ nước cho cơ thể, thay vì uống quá nhiều cùng một lúc. Lượng nước cần thiết ở mỗi người không giống nhau, phụ thuộc vào tuổi, cân nặng, mức độ vận động, thời tiết và tình trạng sức khỏe.

>> Xem thêm: Cách điều trị bệnh tiểu đường tại nhà

4.5. Không nên uống nhiều nước vào buổi tối

Người lớn tuổi hoặc người bệnh tiểu đường nên phân bổ lượng nước hợp lý trong ngày, tránh uống quá nhiều vào buổi tối. Điều này có thể giúp hạn chế tình trạng tiểu đêm và tránh ảnh hưởng đến giấc ngủ.

4.6. Chú ý lượng caffeine

Người bệnh tiểu đường có thể uống trà và cà phê không đường với lượng caffeine phù hợp. Tiêu thụ quá nhiều caffeine có thể gây hồi hộp, khó ngủ và ảnh hưởng đến huyết áp ở một số người. Đồng thời, cần tránh biến trà hoặc cà phê thành đồ uống nhiều đường bằng cách thêm đường, mật ong, sữa đặc hoặc siro.

Kiểm soát đường huyết hiệu quả cần kết hợp giữa điều trị y khoa, chế độ dinh dưỡng và theo dõi sức khỏe lâu dài. Bạn cần có sự đồng hành từ các chuyên gia dinh dưỡng và bác sĩ nội tiết giàu kinh nghiệm. Tại MSC Clinic, đội ngũ bác sĩ của chúng tôi hội tụ những chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực Nội tiết – Đái tháo đường, đứng đầu là GS.TS.BS Thái Hồng Quang – Chuyên gia hơn 40 năm kinh nghiệm, Nguyên Chủ tịch Hội Nội tiết – Đái tháo đường Việt Nam, Nguyên Giám đốc Bệnh viện Quân y 103.

Đội ngũ chuyên gia và chăm sóc khách hàng tại MSC Clinic

Tại đây, người bệnh sẽ được:

• Xây dựng phác đồ điều trị và chế độ dinh dưỡng cá nhân hóa, phù hợp với tình trạng sức khỏe và thể trạng.
• Kết hợp y học tái tạo tiên tiến cùng các liệu pháp nội khoa hiện đại, giúp tăng hiệu quả kiểm soát đường huyết.
• Theo dõi sát sao và điều chỉnh phác đồ linh hoạt theo từng giai đoạn tiến triển của bệnh.
• Giải đáp mọi thắc mắc để người bệnh hiểu rõ hơn về cơ thể mình và sống khỏe mạnh mỗi ngày.

MSC Clinic sẽ lập phác đồ điều trị cá nhân hóa nhằm hướng đến:

• Bảo tồn chức năng tế bào beta tụy – bộ phận quyết định khả năng tiết insulin nội sinh của người bệnh.
• Cải thiện mức độ đáp ứng insulin tại mô, vốn là vấn đề cốt lõi ở phần lớn người bệnh tiểu đường tuýp 2.
• Hỗ trợ kiểm soát viêm mạn tính và stress oxy hóa – hai cơ chế âm thầm đẩy nhanh tiến triển bệnh nếu không được kiểm soát.
• Giảm nguy cơ biến chứng và duy trì chất lượng sống ổn định về lâu dài.

>> Giải đáp thắc mắc: Người tiểu đường kiêng ăn gì?

GS.TS.BS Thái Hồng Quang thăm khám và đưa ra phác đồ điều trị tối ưu nhất cho  bệnh nhân bị tiểu đường

Tiểu đường uống gì đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát đường huyết cho người bệnh và phòng ngừa biến chứng. Nếu bạn cần được tư vấn và kiểm soát bệnh tiểu đường toàn diện, MSC Clinic cùng đội ngũ bác sĩ chuyên khoa Nội tiết – Đái tháo đường giàu kinh nghiệm sẽ đồng hành từ thăm khám, điều trị đến xây dựng chế độ dinh dưỡng cá nhân hóa, phù hợp với tình trạng sức khỏe của từng người.