Đau cổ vai gáy kéo dài: Nguyên nhân và điều trị như thế nào?

Đau cổ vai gáy là tình trạng phổ biến, ngày càng gặp nhiều ở người trẻ do đặc thù công việc và thói quen sinh hoạt như ngồi lâu, ít vận động hoặc sai tư thế. Ban đầu chỉ là cảm giác mỏi nhẹ, nhưng nếu kéo dài có thể ảnh hưởng đến vận động và chất lượng cuộc sống.

Cùng MSC Clinic tìm hiểu nguyên nhân, triệu chứng và các phương pháp điều trị hiệu quả giúp kiểm soát cơn đau, hạn chế biến chứng và phòng ngừa tái phát trong bài viết dưới đây.

Đau cổ vai gáy đang có xu hướng trẻ hoá và trở thành vấn đề chung của xã hội

1. Đau cổ vai gáy là gì?

Đau mỏi cổ vai gáy là tình trạng đau, căng cứng cơ và hạn chế vận động khi quay đầu hoặc xoay cổ. Người bệnh thường cảm thấy mỏi, nặng ở vùng vai gáy, đặc biệt tăng lên khi giữ tư thế lâu hoặc thay đổi thời tiết.

Ở giai đoạn sớm, triệu chứng thường âm ỉ, thoáng qua và dễ bị bỏ qua. Tuy nhiên, nếu không được can thiệp đúng cách, cơn đau có xu hướng tăng dần về cường độ và tần suất, ảnh hưởng rõ rệt đến sinh hoạt và chất lượng cuộc sống. Dựa trên thời gian diễn tiến, đau cổ vai gáy được phân thành hai thể lâm sàng chính:

Nhiều người lớn tuổi sống chung với đau cổ vai gáy nhiều năm 

• Đau cổ vai gáy cấp tính: Thường khởi phát đột ngột sau khi ngủ dậy hoặc vận động sai tư thế. Tình trạng này chủ yếu do co thắt cơ hoặc chấn thương dây chằng cổ, thường tự cải thiện sau vài ngày nếu được nghỉ ngơi và chăm sóc đúng cách.
• Đau cổ vai gáy mạn tính: Là tình trạng đau kéo dài trên 3 tháng hoặc tái phát nhiều lần, thường kèm theo các biểu hiện như tê bì, dị cảm hoặc đau lan xuống vai, cánh tay. Đây là dấu hiệu gợi ý tổn thương sâu hơn tại cột sống cổ hoặc hệ thần kinh, cần được thăm khám chuyên khoa để được xây dựng phác đồ điều trị kịp thời.

2. Nguyên nhân dẫn đến tình trạng đau cổ vai gáy

Đau cổ vai gáy là tình trạng xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, chủ yếu được chia thành hai nhóm chính gồm nguyên nhân đau cổ vai gáy cơ học và nguyên nhân bệnh lý. Cụ thể:

• Nguyên nhân cơ học: Thường gây đau cấp tính, xuất hiện đột ngột và liên quan trực tiếp đến tư thế hoặc tác động bên ngoài. Phần lớn đến từ thói quen sinh hoạt hằng ngày như ngồi máy tính sai tư thế, cúi đầu dùng điện thoại quá lâu hay ngủ lệch cổ. Chấn thương trong thể thao, sinh hoạt hoặc tai nạn cũng có thể khiến cơ và dây chằng vùng cổ vai gáy bị tổn thương đột ngột.
• Nguyên nhân bệnh lý: Thường khiến triệu chứng kéo dài và dễ tái phát. Các bệnh lý thường gặp bao gồm thoái hóa cột sống cổ, thoát vị đĩa đệm hoặc chèn ép rễ thần kinh. Khi đó, người bệnh không chỉ đau tại chỗ mà còn có thể đau lan xuống vai, cánh tay kèm theo tê bì hoặc dị cảm.

>> Tìm hiểu thêm: Thoái hóa đốt sống cổ đau vai gáy

Thói quen cúi đầu được cho là một nguyên nhân phổ biến dẫn đến đau cổ vai gáy

Bên cạnh đó, một số yếu tố làm tăng nguy cơ đau mỏi cổ vai gáy như tuổi tác (đang có xu hướng trẻ hóa), đặc thù công việc ít vận động, tiền sử bệnh cơ xương khớp và chế độ dinh dưỡng thiếu vi chất. Thực tế lâm sàng cho thấy tỷ lệ người trẻ mắc hội chứng này ngày càng gia tăng, phản ánh rõ ảnh hưởng của lối sống hiện đại.

3. Triệu chứng đau cổ vai gáy

Hội chứng đau cổ vai gáy có thể được nhận biết thông qua thời điểm khởi phát, vị trí và tính chất cơn đau với các triệu chứng điển hình sau:

• Cơn đau thường xuất hiện sau chấn thương, sau khi vận động cổ quá mức, ngủ sai tư thế hoặc duy trì một tư thế trong thời gian dài (làm việc, học tập, lao động nặng).
• Đau nhức, căng cứng cơ tại vùng cổ, vai, gáy; có thể khu trú tại một điểm hoặc lan rộng ra vai, cánh tay.
• Cơn đau tăng lên khi cử động cổ, vai, cánh tay hoặc khi ấn vào vùng tổn thương, gây hạn chế các động tác như quay đầu, cúi – ngửa cổ.
• Có cảm giác tê bì, dị cảm từ cổ lan xuống vai, cánh tay, bàn tay hoặc lan xuống vùng lưng trên.
• Một số trường hợp có thể kèm theo đau đầu, chóng mặt, đặc biệt khi liên quan đến chèn ép thần kinh hoặc rối loạn tuần hoàn vùng cổ.

>> Đọc thêm: Cách điều trị thoái hóa cột sống cổ

Đau cổ vai gáy có thể dẫn đến những cơn đau lan dọc cánh tay, trong trường hợp chèn ép dây thần kinh

Lưu ý: Mức độ và biểu hiện triệu chứng có thể khác nhau tùy theo nguyên nhân và giai đoạn bệnh, vì vậy cần thăm khám để đánh giá chính xác tình trạng.

4. Bệnh đau vai gáy có nguy hiểm không?

“Đau cổ vai gáy có nguy hiểm không?” là thắc mắc phổ biến của nhiều người bệnh. Trên thực tế, mức độ nguy hiểm phụ thuộc vào nguyên nhân và giai đoạn tiến triển của bệnh.

Ở giai đoạn sớm, triệu chứng thường nhẹ, xuất hiện khi lao động quá sức, làm việc sai tư thế hoặc sau khi ngủ dậy. Cơn đau chủ yếu mang tính chất cơ học, chưa ảnh hưởng nhiều đến sinh hoạt nên thường không quá nguy hiểm.

Tuy nhiên, nếu không được kiểm soát và điều trị đúng cách, bệnh có xu hướng tiến triển nặng hơn theo thời gian. Cơn đau có thể xuất hiện thường xuyên, kể cả khi nghỉ ngơi hoặc khi ho, hắt hơi. Đau lan từ vùng cổ xuống vai, bả vai và cánh tay, kèm theo hạn chế vận động rõ rệt. Một số trường hợp có thể xuất hiện thêm các triệu chứng như hoa mắt, chóng mặt, ù tai, phản ánh sự ảnh hưởng đến hệ thần kinh và tuần hoàn vùng cổ.

Trong những trường hợp kéo dài, không điều trị, đau cổ vai gáy có thể dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng như:

• Rối loạn cảm giác (tê bì, giảm cảm giác vùng tay)
• Yếu cơ, teo cơ chi trên
• Chèn ép tủy sống cổ, có nguy cơ gây bại liệt
• Hẹp ống sống cổ
• Thiểu năng tuần hoàn não

Như vậy, đau nhức cổ vai gáy không phải lúc nào cũng nguy hiểm, nhưng có thể trở nên nghiêm trọng nếu kéo dài hoặc không được điều trị đúng cách. Việc thăm khám sớm khi triệu chứng kéo dài hoặc có dấu hiệu lan rộng là cần thiết để phòng ngừa biến chứng và đảm bảo hiệu quả điều trị.

Đau cổ vai gáy không phải cơn đau thông thường mà cần thăm khám và can thiệp y tế đúng lúc

5. Các biện pháp chẩn đoán đau cổ vai gáy

Trong chẩn đoán, bác sĩ sẽ tiến hành khai thác tiền sử bệnh, thăm khám lâm sàng và đánh giá các dấu hiệu thần kinh cơ xương khớp vùng cổ vai gáy. Tùy từng trường hợp, có thể chỉ định thêm các phương pháp cận lâm sàng nhằm xác định nguyên nhân và mức độ tổn thương, bao gồm:

• Chẩn đoán hình ảnh: X-quang, cộng hưởng từ (MRI), cắt lớp vi tính (CT) giúp đánh giá cấu trúc cột sống cổ, phát hiện thoái hóa, thoát vị đĩa đệm hoặc chèn ép thần kinh.
• Thăm dò chức năng: Điện cơ (EMG), đo dẫn truyền thần kinh nhằm đánh giá mức độ tổn thương thần kinh.
• Xét nghiệm hỗ trợ: Được chỉ định trong một số trường hợp nghi ngờ viêm, nhiễm trùng hoặc bệnh lý toàn thân.

Thăm khám hình ảnh giúp chẩn đoán chính xác nguyên nhân dẫn đến đau cổ vai gáy

6. Cách chữa đau cổ vai gáy như thế nào?

Sau khi đánh giá tình trạng và mức độ bệnh, bác sĩ sẽ chỉ định cách trị đau cổ vai gáy phù hợp. Nguyên tắc chung là điều trị triệu chứng kết hợp xử lý nguyên nhân, ưu tiên phương pháp bảo tồn và chỉ can thiệp chuyên sâu khi cần thiết.

6.1 Điều trị tại cơ sở y tế

Điều trị nội khoa: Sử dụng thuốc giảm đau, kháng viêm (NSAIDs), thuốc giãn cơ… giúp cải thiện triệu chứng, đặc biệt trong giai đoạn cấp. Phần lớn các trường hợp đau cấp tính có thể thuyên giảm khi dùng thuốc kết hợp nghỉ ngơi hợp lý. Tuy nhiên, người bệnh cần sử dụng thuốc đúng theo chỉ định của bác sĩ, không tự ý mua hoặc kéo dài thời gian dùng thuốc để tránh nguy cơ gặp tác dụng phụ ảnh hưởng đến sức khỏe.  Trong trường hợp đau nhiều hoặc sau chấn thương, bác sĩ có thể chỉ định đeo đai cổ mềm để hạn chế vận động và giảm tải cho cột sống cổ.

Vật lý trị liệu – phục hồi chức năng: Áp dụng các phương pháp như châm cứu, xoa bóp bấm huyệt, điện xung, sóng hồng ngoại, nhiệt trị liệu (paraffin)… giúp giảm đau, tăng tuần hoàn và cải thiện chức năng vận động.

Vật lý trị liệu hỗ trợ giãn các bó cơ và giảm sự chèn ép lên các dây thần kinh ở cổ vai gáy

Tiêm giảm đau can thiệp: Bao gồm tiêm corticosteroid ngoài màng cứng hoặc tiêm phong bế thần kinh, thường được áp dụng trong các trường hợp đau mạn tính, đau kéo dài không đáp ứng tốt với điều trị bằng thuốc uống. Phương pháp này giúp giảm viêm, giảm đau và cải thiện khả năng vận động trong thời gian ngắn đến trung hạn.

Liệu pháp PRP (huyết tương giàu tiểu cầu): Là phương pháp y học tái tạo sử dụng huyết tương tách từ chính máu của người bệnh, giàu các yếu tố tăng trưởng. PRP được tiêm trực tiếp vào vùng tổn thương nhằm kích thích quá trình sửa chữa mô, giảm viêm và hỗ trợ phục hồi chức năng. Phương pháp này thường được chỉ định trong các trường hợp đau mạn tính, thoái hóa hoặc tổn thương phần mềm quanh cột sống cổ khi điều trị nội khoa đơn thuần chưa đạt hiệu quả tối ưu.

Can thiệp ngoại khoa: Được chỉ định khi điều trị bảo tồn không hiệu quả hoặc có tổn thương thần kinh rõ rệt. Phẫu thuật trong trường hợp chèn ép rễ thần kinh hoặc tủy sống mức độ nặng, kéo dài.

6.2 Biện pháp hỗ trợ giảm đau tại nhà

Ngoài điều trị y tế, người bệnh có thể kết hợp các biện pháp hỗ trợ tại nhà nhằm giảm triệu chứng và thúc đẩy hồi phục:

• Chườm nóng/lạnh: chườm lạnh khi đau cấp, chườm ấm khi đau mạn tính.
• Sử dụng thuốc giảm đau tại chỗ: cao dán, thuốc bôi hoặc thuốc uống theo chỉ định bác sĩ.
• Nghỉ ngơi hợp lý: hạn chế các hoạt động gây áp lực lên vùng cổ vai gáy, sau đó vận động nhẹ nhàng khi triệu chứng cải thiện.
• Tuân thủ điều trị: không tự ý ngưng thuốc hoặc thay đổi phương pháp khi chưa có chỉ định.

7. Khám và điều trị bệnh lý gây đau cổ vai gáy tại MSC Clinic

MSC Clinic là phòng khám chuyên sâu trong lĩnh vực cơ xương khớp, tập trung ứng dụng các phương pháp y học tái tạo hiện đại, ít xâm lấn nhằm bảo tồn cấu trúc và cải thiện chức năng vận động cho người bệnh đau cổ vai gáy. Phác đồ điều trị được xây dựng theo hướng cá thể hóa, dựa trên độ tuổi, mức độ tổn thương và tình trạng sức khỏe tổng thể của từng bệnh nhân. Các liệu pháp nổi bật tại phòng khám bao gồm:

• PRP (huyết tương giàu tiểu cầu): Giúp giảm viêm, hỗ trợ phục hồi mô tổn thương và cải thiện triệu chứng đau, đặc biệt trong các trường hợp thoái hóa hoặc tổn thương phần mềm quanh cột sống cổ.
• Huyết tương tăng trưởng nội sinh: Có nồng độ yếu tố tăng trưởng cao hơn, phù hợp với bệnh nhân lớn tuổi hoặc khả năng phục hồi kém.
• M-MSC Therapy: Kết hợp điều trị y học tái tạo với phục hồi chức năng, hướng đến bảo tồn cấu trúc và duy trì chức năng vận động lâu dài.

NSND Minh Hoà trong buổi điều trị huyết tương giàu tiểu cầu tại MSC Clinic

Khi thăm khám tại MSC Clinic, người bệnh được trực tiếp đánh giá 1:1 và theo dõi điều trị bởi đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực cơ xương khớp. Đứng đầu chuyên môn là BSCKII. Trần Trọng Thắng, với hơn 30 năm kinh nghiệm, đã trực tiếp điều trị cho hàng nghìn bệnh nhân mắc các bệnh lý cơ xương khớp, trong đó có hội chứng đau cổ vai gáy, và ThS.BS. Nguyễn Trần Trung – Phó Trưởng khoa Cơ xương khớp, Bệnh viện E.

NSND Minh Hòa thăm khám đau cổ vai gáy tại MSC Clinic

NSND Minh Hòa cũng từng chia sẻ về tình trạng đau, cứng cổ vai gáy kéo dài ảnh hưởng nhiều đến sinh hoạt và giấc ngủ. Sau quá trình điều trị kết hợp cùng phục hồi chức năng, nữ nghệ sĩ ghi nhận sự cải thiện rõ rệt về khả năng vận động vùng cổ vai gáy.

Theo chia sẻ của NSND Minh Hòa:

Sau khoảng 3 lần tiêm thì mình thấy triệu chứng được cải thiện rất tốt. Cổ của mình khi quay đi, quay lại hay ngửa lên đều thấy nhẹ nhàng hơn, mềm mại hơn và không còn bị cứng nữa. Những cơn đau cơ, mỏi vai gáy trước đây cũng cải thiện rất rõ.

Bên cạnh điều trị, cô cũng duy trì phục hồi chức năng và chăm sóc cơ vùng cổ vai gáy để hỗ trợ cải thiện vận động.

Sau khi tiêm rồi thì mình vẫn đến để phục hồi chức năng, massage bấm huyệt. Mình thấy vai gáy hoạt động trơn tru hơn rất nhiều. Khi vai gáy nhẹ nhàng hơn thì giấc ngủ của mình cũng ngon hơn, tình trạng mất ngủ gần như giảm hẳn.

8. Cách phòng ngừa đau cổ vai gáy

Phòng ngừa đau nhức cổ vai gáy nhằm hạn chế tái phát và bảo vệ sức khỏe cột sống cổ lâu dài qua một số biện pháp hiệu quả như:

• Duy trì tư thế đúng: Giữ tư thế đúng khi ngồi làm việc, sử dụng điện thoại, lái xe hoặc ngủ giúp giảm áp lực lên vùng cổ vai gáy và hạn chế tình trạng căng cơ kéo dài.
• Tập luyện thể dục đều đặn: Các bài tập nhẹ nhàng như yoga, bơi lội, giãn cơ cổ vai gáy hoặc đi bộ giúp tăng độ linh hoạt của cơ và hỗ trợ cột sống cổ khỏe mạnh hơn.
• Hạn chế các thói quen gây hại: Tránh ngồi quá lâu một tư thế, cúi đầu sử dụng điện thoại trong thời gian dài hoặc mang vác nặng sai tư thế vì dễ gây căng cơ và chèn ép vùng cổ vai gáy.
• Sắp xếp góc làm việc phù hợp: Điều chỉnh chiều cao bàn ghế, màn hình máy tính ngang tầm mắt giúp hạn chế tình trạng cúi cổ hoặc ngồi sai tư thế kéo dài.
• Bổ sung dinh dưỡng hợp lý: Cung cấp đầy đủ canxi, vitamin D và các dưỡng chất cần thiết giúp duy trì sức khỏe xương khớp.
• Thăm khám sớm khi có dấu hiệu bất thường: Khi xuất hiện đau cổ vai gáy kéo dài, tê lan xuống tay hoặc hạn chế vận động cổ, nên đi khám sớm để được tư vấn và điều trị kịp thời, tránh tình trạng tiến triển nặng.

Đau cổ vai gáy là tình trạng thường gặp nhưng không nên chủ quan, đặc biệt khi triệu chứng kéo dài hoặc có dấu hiệu lan rộng, tê bì, hạn chế vận động. Việc thăm khám sớm giúp xác định chính xác nguyên nhân và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp, từ đó nâng cao hiệu quả phục hồi và hạn chế nguy cơ tái phát. Bên cạnh điều trị, người bệnh cũng nên điều chỉnh tư thế sinh hoạt và duy trì vận động hợp lý để hạn chế tái phát.

Nếu đang gặp tình trạng đau cổ vai gáy kéo dài, hãy liên hệ MSC Clinic để được đội ngũ bác sĩ cơ xương khớp tư vấn và xây dựng phác đồ điều trị cá nhân hóa theo từng tình trạng bệnh.

PHÒNG KHÁM MSC INTERNATIONAL CLINIC

Hotline: 0975 576 376

Địa chỉ:

• MSC Hà Nội: TT20-21-22, 204 Nguyễn Tuân, Phường Thanh Xuân, Thành phố Hà Nội.
• MSC Quảng Ninh: A12-01 KĐT Monbay, Phường Hạ Long, Tỉnh Quảng Ninh.

Fanpage:

• MSC Hà Nội: https://www.facebook.com/mscclinicvn
• MSC Quảng Ninh: https://www.facebook.com/MSCClinicQN