Xơ gan giai đoạn 3 chữa được không? Dấu hiệu và điều trị

Xơ gan giai đoạn 3 là mốc tiến triển mà nhiều người bệnh rất lo sợ, bởi đây là thời điểm gan đã tổn thương nặng và bắt đầu xuất hiện các biến chứng rõ rệt trên toàn thân. Rất nhiều người khi nhận kết quả siêu âm hoặc xét nghiệm ghi nhận xơ gan giai đoạn 3 đã hoang mang không biết bệnh nặng đến mức nào, có còn cơ hội điều trị hay không, và cần làm gì tiếp theo. Bài viết dưới đây của MSC Clinic sẽ giúp bạn hiểu rõ bản chất, triệu chứng, tiên lượng và hướng điều trị của xơ gan giai đoạn 3.

Xơ gan nếu không được điều trị kịp thời sẽ gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm ảnh hưởng đến sức khỏe và tính mạng của người bệnh

1. Xơ gan giai đoạn 3 là gì?

Trước khi tìm hiểu xơ gan giai đoạn 3 là gì, cần hiểu rằng xơ gan là hậu quả của quá trình tổn thương gan kéo dài. Khi gan liên tục bị tổn thương, các tế bào gan khỏe mạnh dần bị thay thế bằng mô sẹo (xơ hóa). Theo thời gian, cấu trúc gan bị thay đổi, khiến chức năng gan suy giảm, ảnh hưởng đến khả năng chuyển hóa, tổng hợp protein và xử lý các chất trong máu.

Về diễn tiến lâm sàng, xơ gan thường được chia thành 4 giai đoạn dựa trên mức độ tổn thương và sự xuất hiện của biến chứng: giai đoạn 1 và 2 thường thuộc xơ gan còn bù, trong khi giai đoạn 3 và 4 là xơ gan mất bù, khi chức năng gan suy giảm rõ rệt và bắt đầu xuất hiện các biến chứng.

Xơ gan giai đoạn 3, hay còn được nhiều người gọi là xơ gan độ 3, là giai đoạn bệnh đã tiến triển sang mất bù, nghĩa là gan không còn đủ khả năng bù trừ cho phần mô đã bị xơ hóa, dẫn đến biểu hiện lâm sàng rõ ràng, điển hình là tình trạng tích tụ dịch trong ổ bụng (báng bụng).

Hình ảnh thể hiện sự khác biệt giữa gan khỏe mạnh và tình trạng xơ gan

2. Triệu chứng xơ gan giai đoạn 3

Khác với xơ gan giai đoạn đầu thường âm thầm, không triệu chứng, xơ gan giai đoạn 3 biểu hiện khá rõ ràng vì gan đã suy giảm chức năng đáng kể. Các dấu hiệu thường gặp ở người bị xơ gan F3 bao gồm:

• Báng bụng (cổ trướng): bụng chướng to dần do dịch tích tụ trong khoang phúc mạc, là dấu hiệu đặc trưng đánh dấu người bệnh đã chuyển từ xơ gan còn bù sang giai đoạn mất bù.
• Vàng da, vàng mắt: do gan giảm khả năng đào thải bilirubin.
• Phù chân, phù mắt cá: liên quan đến giảm albumin máu và rối loạn giữ muối – nước.
• Mệt mỏi kéo dài, chán ăn, sụt cân, teo cơ dù bụng có thể to lên do dịch.
• Dễ bầm tím, chảy máu chân răng, chảy máu cam do rối loạn đông máu vì gan giảm tổng hợp các yếu tố đông máu.
• Tĩnh mạch nổi rõ trên bụng, lòng bàn tay đỏ, sao mạch trên da do tăng áp lực tĩnh mạch cửa.
• Một số người có thể xuất hiện lú lẫn, giảm tập trung, rối loạn giấc ngủ – dấu hiệu cảnh báo sớm của bệnh não gan, tình trạng độc chất tích tụ ảnh hưởng đến não do gan không lọc được hết.

Việc nhận diện sớm các dấu hiệu của xơ gan giai đoạn 3 rất quan trọng, vì đây là thời điểm cần can thiệp y tế tích cực để phòng ngừa biến chứng nguy hiểm hơn ở giai đoạn 4.

Vàng da là dấu hiệu dễ nhận thấy của tình trạng xơ gan giai đoạn 3

3. Xơ gan giai đoạn 3 có nguy hiểm không?

Khi xơ gan giai đoạn 3 bước vào giai đoạn mất bù, khả năng dự trữ và thực hiện các chức năng của gan suy giảm rõ rệt. Đây cũng là lúc người bệnh có thể đối mặt với nhiều biến chứng nghiêm trọng, trong đó có những biến chứng cần cấp cứu nếu xảy ra.

• Giãn vỡ tĩnh mạch thực quản – dạ dày: có thể gây nôn ra máu, đi ngoài phân đen, đe dọa tính mạng nếu không cấp cứu kịp thời.
• Nhiễm trùng dịch báng tự phát: vi khuẩn xâm nhập vào dịch báng gây viêm phúc mạc, làm bệnh diễn tiến nhanh hơn.
• Hội chứng gan – thận: suy giảm chức năng thận đi kèm suy gan nặng, tiên lượng dè dặt.
• Bệnh não gan: biểu hiện từ lú lẫn nhẹ đến hôn mê do độc chất (đặc biệt là amoniac) không được gan chuyển hóa hết.
• Tăng nguy cơ ung thư biểu mô tế bào gan do mô gan xơ hóa kéo dài là môi trường thuận lợi cho tế bào ác tính phát triển.

Nói cách khác, xơ gan giai đoạn 3 không phải là “án tử” ngay lập tức, nhưng là giai đoạn đòi hỏi người bệnh phải theo dõi y tế chặt chẽ, tuân thủ điều trị và tái khám định kỳ để kiểm soát biến chứng, thay vì để bệnh có thể diễn tiến sang giai đoạn 4 – giai đoạn mất bù nặng với tiên lượng xấu hơn nhiều.

>> Giải đáp thắc mắc: Bệnh xơ gan có chữa được không?

Ung thư biểu mô tế bào gan là biến chứng nguy hiểm có thể gặp ở người xơ gan

4. Xơ gan giai đoạn 3 có chữa được không? Người bệnh sống được bao lâu?

Về bản chất, mô gan đã xơ hóa (tạo sẹo) là tổn thương khó có thể phục hồi hoàn toàn về cấu trúc bình thường ban đầu. Tuy nhiên, không chữa khỏi hoàn toàn không đồng nghĩa với việc không thể điều trị. Nếu được can thiệp đúng cách, người bệnh xơ gan giai đoạn 3 hoàn toàn có thể:

• Làm chậm tốc độ tiến triển của xơ hóa.
• Kiểm soát tốt các biến chứng như báng bụng, giãn tĩnh mạch.
• Cải thiện chất lượng sống và kéo dài thời gian sống thêm đáng kể.
• Trong một số trường hợp gan còn khả năng đáp ứng, mô gan có thể cải thiện phần nào nếu loại bỏ được nguyên nhân gây tổn thương (ví dụ, điều trị dứt điểm viêm gan virus, ngừng hoàn toàn rượu bia).

Xơ gan chuyển sang giai đoạn mất bù, đặc biệt khi xuất hiện báng bụng, tiên lượng sống giảm đáng kể so với giai đoạn còn bù. Tuy nhiên, không thể đưa ra một con số cố định rằng người bệnh “còn sống được bao lâu”. Tiên lượng ở mỗi người rất khác nhau, phụ thuộc vào nguyên nhân gây xơ gan, mức độ suy giảm chức năng gan, các biến chứng đang có, bệnh lý đi kèm và đáp ứng với điều trị.

Báng bụng xuất hiện là dấu hiệu bệnh đã tiến triển, cần được theo dõi và kiểm soát biến chứng chặt chẽ hơn

Dù bệnh đã tiến triển, người bệnh vẫn có thể cải thiện tiên lượng nếu kiểm soát tốt nguyên nhân, điều trị biến chứng kịp thời, tuân thủ thuốc và tái khám đúng lịch. Vì vậy, người bệnh nên đi khám bác sĩ chuyên khoa xây dựng kế hoạch kiểm soát bệnh phù hợp.

Đặc biệt, khi đã xuất hiện báng bụng, phù, vàng da, nôn ra máu, đi ngoài phân đen, lú lẫn hoặc thay đổi ý thức, cần được thăm khám và đánh giá y tế sớm.

5. Điều trị xơ gan giai đoạn 3 như thế nào?

Điều trị xơ gan F3 cần tập trung vào 3 mục tiêu: kiểm soát nguyên nhân, hạn chế biến chứng và duy trì chức năng gan. Tùy nguyên nhân và mức độ bệnh, bác sĩ sẽ xây dựng phác đồ phù hợp cho từng người bệnh.

5.1. Điều trị nguyên nhân gốc rễ

Muốn kiểm soát xơ gan giai đoạn 3, trước hết cần xác định chính xác yếu tố đang gây tổn thương gan để có hướng điều trị phù hợp:

• Viêm gan B mạn tính: Khi có chỉ định, Tenofovir (TDF/TAF) hoặc Entecavir được sử dụng nhằm ức chế virus, từ đó hạn chế tổn thương gan tiếp diễn.
• Viêm gan C: Các thuốc kháng virus tác động trực tiếp (DAA) giúp kiểm soát và loại bỏ virus; lựa chọn thuốc, thời gian điều trị tùy từng trường hợp.
• Xơ gan do rượu bia:Cần ngừng hoàn toàn rượu bia để giảm tổn thương tiếp tục và tạo điều kiện cho gan phục hồi.

Khi uống rượu bia, gan phải làm việc quá tải để thải độc, lâu ngày gây viêm mạn tính và biến các mô gan khỏe mạnh thành sẹo xơ

• Bệnh gan nhiễm mỡ liên quan đến rối loạn chuyển hóa (MASLD): Tập trung cải thiện các yếu tố chuyển hóa thông qua chế độ ăn, vận động, kiểm soát cân nặng, đường huyết và mỡ máu. Thuốc có thể được bổ sung khi bác sĩ thấy cần thiết.
• Do thuốc (DILI): Cần rà soát thuốc đang sử dụng, xác định tác nhân nghi ngờ và ngừng hoặc thay đổi thuốc dưới sự hướng dẫn của bác sĩ.

>> Chuyên gia giải đáp: Xơ gan có phải là ung thư gan không?

5.2. Kiểm soát biến chứng

Ở giai đoạn này, việc phát hiện và xử trí sớm biến chứng rất quan trọng, cụ thể:

• Cổ trướng: giảm muối, dùng thuốc lợi tiểu theo chỉ định; trường hợp dịch báng nhiều có thể cần chọc tháo dịch.
• Giãn tĩnh mạch thực quản – dạ dày: nội soi đánh giá nguy cơ chảy máu, có thể dùng thuốc chẹn beta hoặc thắt tĩnh mạch khi có chỉ định.
• Bệnh não gan: sử dụng thuốc giúp giảm lượng độc chất từ ruột hấp thu vào máu và điều chỉnh chế độ ăn theo tình trạng cụ thể.

5.3. Dinh dưỡng và lối sống

Người bệnh nên hạn chế muối, đảm bảo đủ năng lượng và protein phù hợp, tránh rượu bia hoàn toàn và không tự ý sử dụng thuốc, thực phẩm bổ sung có thể gây ảnh hưởng đến gan. Chế độ ăn cần được cá thể hóa, đặc biệt khi người bệnh có bệnh não gan hoặc các biến chứng khác.

Bệnh nhân xơ gan cần hạn chế ăn nội tạng động vật

5.4. Theo dõi định kỳ

Xơ gan giai đoạn 3 cần được theo dõi lâu dài. Người bệnh nên tái khám theo lịch, kiểm tra chức năng gan, thận, công thức máu và các chỉ số liên quan; đồng thời tầm soát ung thư gan định kỳ, thường bằng siêu âm và xét nghiệm phù hợp theo chỉ định của bác sĩ.

5.5. Ghép gan

Khi xơ gan đã mất bù nặng, các biến chứng khó kiểm soát hoặc chức năng gan suy giảm nghiêm trọng dù đã điều trị, ghép gan có thể được cân nhắc. Đây là phương án điều trị cần được đánh giá tại cơ sở chuyên khoa.

6. Khám và điều trị bệnh lý gan tại MSC Clinic

Đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm

Bệnh nhân sẽ được đồng hành cùng PGS.TS.BSCKII Đỗ Tuấn Anh – Nguyên Chủ nhiệm Khoa Truyền nhiễm, Bệnh viện Quân y 103 – Học viện Quân y, với hơn 35 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực bệnh truyền nhiễm, gan và chuyển hóa.

Bác sĩ sẽ trực tiếp thăm khám, đánh giá tình trạng gan và xây dựng hướng xử trí phù hợp với từng người bệnh.

PGS Đỗ Tuấn Anh – Người chiến sĩ áo trắng, thầm lặng bảo vệ lá gan của bạn

Liệu pháp y học tái tạo trong chăm sóc sức khỏe gan

Bên cạnh điều trị chuyên khoa, MSC Clinic phát triển hướng tiếp cận y học tái tạo nhằm hỗ trợ bảo vệ và phục hồi chức năng gan ở những trường hợp phù hợp.

Các liệu pháp được nghiên cứu và ứng dụng với mục tiêu hỗ trợ quá trình phục hồi mô, cải thiện chức năng gan và hạn chế tiến triển của tổn thương mạn tính. Phương pháp cụ thể cần được bác sĩ đánh giá dựa trên nguyên nhân, mức độ tổn thương và tình trạng sức khỏe của từng người bệnh.

MSC Clinic hướng tới mô hình chăm sóc toàn diện, kết hợp thăm khám chuyên khoa, theo dõi định kỳ và các giải pháp hỗ trợ phù hợp, đồng hành cùng người bệnh trong quá trình bảo vệ sức khỏe lá gan.

Bệnh nhân được Phó Giáo sư Tuấn Anh hỗ trợ 1:1 trong quá trình điều trị bệnh lý gan

Hỗ trợ chẩn đoán bằng trang thiết bị hiện đại

MSC Clinic đầu tư hệ thống siêu âm công nghệ cao hỗ trợ đánh giá hình thái và những bất thường tại gan. Không gian khám, điều trị được thiết kế riêng tư, khép kín, cùng đội ngũ điều dưỡng hỗ trợ xuyên suốt quá trình thăm khám.

Sự kết hợp giữa chuyên môn bác sĩ và hệ thống hỗ trợ chẩn đoán giúp người bệnh được đánh giá tình trạng sức khỏe một cách toàn diện hơn.

Không gian phòng khám sang trọng, thoải mái, đảm bảo riêng tư cho khách hàng đến thăm khám

Những thông tin trên chỉ mang tính tham khảo và không thay thế cho việc thăm khám, chẩn đoán và điều trị trực tiếp. Xơ gan giai đoạn 3 có mức độ tiến triển khác nhau ở từng người bệnh, vì vậy cần được bác sĩ đánh giá cụ thể dựa trên nguyên nhân, chức năng gan và các biến chứng đi kèm. Nếu bạn đang gặp vấn đề về gan hoặc được chẩn đoán xơ gan giai đoạn 3, hãy đến MSC Clinic để được bác sĩ chuyên khoa thăm khám, đánh giá tình trạng và tư vấn hướng điều trị phù hợp.