Bị thoái hóa khớp gối có nên leo cầu thang không?

Thoái hóa khớp gối là bệnh lý mạn tính gây đau nhức, cứng khớp và hạn chế vận động, đặc biệt khi đi lại hoặc leo cầu thang. Nhiều người bệnh băn khoăn: “Thoái hóa khớp gối có nên leo cầu thang không?” và liệu hoạt động này có khiến sụn khớp bị mòn nhanh hơn. Bài viết dưới đây của MSC Clinic sẽ giải đáp chi tiết, giúp bạn hiểu đúng và bảo vệ khớp gối an toàn.

1. Tác động của việc leo cầu thang lên khớp gối

Leo cầu thang là một trong những hoạt động gây áp lực lớn lên khớp gối. Với mỗi bước chân, lực dồn lên khớp có thể tăng gấp 2-3 lần trọng lượng cơ thể, khiến sụn khớp, dây chằng, gân cơ phải chịu tải liên tục. Đặc biệt ở những người thoái hoá khớp gối, đây có thể là yếu tố làm triệu chứng bệnh tiến triển nhanh hơn.

Leo cầu thang đúng cách giúp tăng cường sức mạnh cơ bắp và độ linh hoạt cho khớp gối

Những ảnh hưởng chính lên khớp gối khi leo cầu thang:

• Tăng áp lực lên sụn khớp: Sụn bị tổn thương sẽ thoái hóa nhanh hơn khi phải chịu lực liên tục.
• Tăng ma sát mặt khớp: Dẫn đến đau, khớp kêu lục cục, cứng khớp và giảm độ linh hoạt khi vận động.
• Tăng gánh nặng cho gân bánh chè và dây chằng: Người yếu cơ đùi, lệch trục chân hoặc viêm gân bánh chè thường cảm thấy đau tăng rõ rệt khi leo bậc thang.
• Tăng nguy cơ viêm khớp gối tái phát: Đặc biệt ở người lớn tuổi, thừa cân hoặc có tiền sử thoái hóa khớp gối. 

Tuy nhiên, leo cầu thang vẫn mang lại một số lợi ích nếu được thực hiện đúng cách và ở người chưa có tổn thương khớp nặng:

• Tăng sức mạnh cơ đùi và cơ mông: Hỗ trợ giảm áp lực lên khớp gối, từ đó hạn chế các vấn đề về khớp hiệu quả.
• Cải thiện sức bền và tuần hoàn: Leo cầu thang giúp tăng cường sức đề kháng, hỗ trợ chức năng tim, hô hấp và cải thiện lưu thông máu. 
• Hỗ trợ kiểm soát cân nặng: Bằng cách giảm mỡ thừa và tăng cường trao đổi chất, nhờ đó giảm áp lực tổng thể lên khớp gối về lâu dài.
• Tăng độ linh hoạt cho khớp: Hai động tác co – duỗi đầu gối khi leo cầu thang giúp kích thích sản sinh dịch khớp, từ đó giảm cảm giác khô cứng và cải thiện biên độ vận động của khớp gối. 

2. Người bị thoái hóa khớp gối có nên leo cầu thang không?

Người bị thoái hoá khớp gối có nên leo cầu thang không? Có thể, nhưng chỉ khi thực hiện đúng kỹ thuật và trong giới hạn chịu tải của khớp. Người bị thoái hóa khớp gối vẫn có thể leo cầu thang nếu:

• Cơn đau chỉ ở mức nhẹ đến trung bình, không cản trở vận động.
• Khớp gối không sưng nóng đỏ, không có tràn dịch nhiều.
• Không có biến dạng khớp hoặc lệch trục chân (chân vòng kiềng, chân chữ X).
• Được bác sĩ hoặc chuyên gia vật lý trị liệu hướng dẫn cách leo an toàn.

Để giảm áp lực lên khớp gối, người bệnh nên leo bằng chân lành và xuống bằng chân đau 

Để giảm áp lực lên khớp và phòng ngừa cơn đau tăng lên, người có thoái hóa khớp gối cần tuân thủ các nguyên tắc sau khi leo cầu thang:

• Gấp – duỗi gối nhẹ nhàng trong 1-2 phút trước khi leo để khớp được bôi trơn.
• Khi đi lên đưa chân khỏe trước; khi đi xuống bước bằng chân đau yếu trước. Trong trường hợp sử dụng gậy hoặc nạng, cần thực hiện leo cầu thang theo thứ tự: chân khỏe – gậy – chân yếu. Khi xuống theo thứ tự gậy – chân yếu – chân khoẻ.
• Dồn trọng lượng vào mặt trong bàn chân và ngón cái; đặt toàn bộ bàn chân lên bậc thang.
• Giữ đầu gối hơi cong khi lên – xuống để giảm áp lực nén lên sụn.
• Giữ vai, hông và cột sống thẳng hàng; tránh cúi người về trước để hạn chế mất thăng bằng.
• Luôn vịn lan can để chia tải trọng từ chân sang tay, giúp ổn định khi bước.
• Không mang vác nặng hoặc đeo balo khi leo cầu thang vì tăng tải lên khớp.
• Nghỉ ngay khi cảm thấy mệt hoặc đau tăng, tránh cố gắng quá sức.

3. Khi nào người bị thoái hóa khớp gối không nên leo cầu thang?

Người bệnh thoái hoá khớp gối cần tránh leo cầu thang trong các trường hợp sau: 

• Khớp mất vững, có cảm giác lỏng hoặc từng bị té ngã. 
• Thoái hóa khớp gối giai đoạn nặng, khớp đã biến dạng, vận động hạn chế, đau nhiều, viêm sưng, nóng đỏ rõ rệt.
• Đang trong giai đoạn viêm cấp, khớp đau nhức nhiều kể cả khi nghỉ ngơi.
• Thừa cân, béo phì làm tăng áp lực lên khớp khi leo cầu thang. 

Trong những thời điểm này, leo cầu thang có thể làm tình trạng thoái hóa tiến triển nhanh hơn, tăng nguy cơ tổn thương sụn và dây chằng đi kèm.

>> Tìm hiểu thêm: Thoái hóa khớp gối nên tập môn thể thao gì?

Không nên leo cầu thang khi khớp gối đang bị đau, sưng hoặc đỏ ran 

4. Các môn thể thao phù hợp cho người thoái hóa khớp gối

Ngoài leo cầu thang, người bệnh thoái hoá khớp gối có thể duy trì vận động nhẹ nhàng bằng các môn thể thao tăng sức mạnh cơ đùi, gối nhưng không gây áp lực lên khớp như: 

4.1. Bơi lội – Giảm tải áp lực khớp tối ưu

Bơi lội được xem là bộ môn “tiêu chuẩn vàng” cho người thoái hoá khớp gối.

• Lực đẩy của nước giúp nâng đỡ trọng lượng cơ thể, giảm tối đa áp lực lên bề mặt sụn, từ đó hạn chế đau khi vận động.
• Lực cản tự nhiên của môi trường nước khiến cơ tứ đầu đùi, cơ gân kheo và cơ quanh khớp gối hoạt động hiệu quả hơn, góp phần ổn định khớp và cải thiện chức năng lâu dài.

Đây là môn thể thao an toàn, phù hợp với giai đoạn thoái hóa nhẹ đến trung bình, đặc biệt hữu ích cho người thừa cân hoặc đau gối kéo dài.

Bơi lội là môn thể thao mang lại nhiều lợi ích cho người bệnh thoái hoá khớp gối

4.2. Đạp xe tại chỗ – Kiểm soát tốc độ, giảm ma sát khớp

Đạp xe tại chỗ là lựa chọn tốt cho người có thoái hoá khớp gối mức độ nhẹ – trung bình.

• Thiết bị cố định giúp người bệnh kiểm soát biên độ và nhịp độ vận động, tránh các chuyển động đột ngột gây thêm tổn thương.
• Chuyển động tròn của bàn đạp giúp tăng bôi trơn khớp, cải thiện phạm vi chuyển động và tăng cường sức mạnh cơ quanh gối.

Nếu người bệnh băn khoăn thoái hoá khớp gối có nên leo cầu thang không, thì đạp xe tại chỗ là giải pháp thay thế vừa an toàn vừa hiệu quả.

>> Khám phá thêm: Thoái hóa khớp gối có đi xe đạp được không?

Đạp xe tại chỗ giúp tăng cường sức mạnh cơ bắp và làm chậm quá trình lão hoá khớp gối hiệu quả

4.3. Đi bộ – Duy trì sự linh hoạt tự nhiên của khớp

Đi bộ chậm rãi giúp:

• Tăng tuần hoàn máu đến bao khớp và mô mềm.
• Duy trì độ linh hoạt của khớp và giảm nguy cơ cứng khớp buổi sáng.
• Cải thiện sức bền cơ và ổn định trục khớp.

Người bệnh nên đi bộ trên mặt phẳng, duy trì tốc độ vừa phải, tránh địa hình dốc để hạn chế lực nén lên khớp gối.

>> Tìm hiểu thêm: Thoái hóa khớp gối có nên đi bộ không?

Hoạt động này giúp tăng cường sức khỏe xương và cải thiện sự linh hoạt của khớp gối

4.4. Yoga – Tăng độ dẻo dai, giảm căng cứng khớp

Yoga mang lại nhiều lợi ích cho khớp gối thoái hoá nhờ tác dụng:

• Tăng độ linh hoạt, hạn chế tình trạng cứng khớp.
• Cải thiện khả năng giữ thăng bằng và sức mạnh cơ bắp, hỗ trợ ổn định khớp.
• Mang lại cảm giác thư giãn, giảm stress – yếu tố làm tăng cảm nhận đau.

Người mới tập nên bắt đầu bằng các bài yoga nhẹ nhàng, tránh tư thế gây khó chịu hoặc yêu cầu kỹ thuật cao. Tốt nhất nên tập với huấn luyện viên hiểu về tình trạng thoái hoá của bạn.

>> Xem thêm bài viết: Thoái hóa khớp gối có nên tập yoga không?

Trong thời gian đầu, nên làm quen bằng các tư thế nhẹ nhàng, không yêu cầu kỹ thuật cao 

5. Khám và điều trị thoái hóa khớp gối tại MSC Clinic

Đội ngũ chuyên gia đầu ngành chẩn đoán và điều trị

Khi đến MSC Clinic, người bệnh được thăm khám trực tiếp bởi các chuyên gia giảu kinh nghiệm, có chuyên môn sâu, đảm bảo chẩn đoán chính xác và đưa ra hướng điều trị tối ưu:

• BSCKII Trần Trọng Thắng –  Giám đốc chuyên môn MSC Clinic, Nguyên Phó giám đốc Bệnh viện Phục hồi chức năng Hà Nội.
• PGS. TS. BS Nguyễn Mai Hồng – Nguyên Trưởng khoa Cơ xương khớp, Bệnh viện Bạch Mai.
• ThS.BS Nguyễn Trần Trung – Phó trưởng khoa Cơ xương khớp tại Bệnh viện E.
• BSCKI Nguyễn Đức Hiếu – Từng công tác tại các bệnh viện tuyến trung ương hàng đầu trong nước.

Bác sĩ Thắng thăm khám kỹ lưỡng tình trạng thoái hóa khớp gối cho người bệnh

Cùng đội ngũ cố vấn chuyên môn quy tụ các trưởng khoa, phó trưởng khoa, chuyên gia cơ xương khớp đầu ngành tại các bệnh viện trung ương.

Phác đồ điều trị cá nhân hóa kết hợp phục hồi chức năng

Mỗi bệnh nhân thoái hóa khớp gối tại MSC Clinic đều được xây dựng phác đồ riêng dựa trên mức độ tổn thương, nhu cầu vận động và thể trạng. Hướng điều trị được kết hợp giữa y học tái tạo và phục hồi chức năng chuyên sâu, mang lại hiệu quả tối ưu:

• Huyết tương giàu tiểu cầu (PRP): Sử dụng PRP giúp giảm viêm, đau nhanh chóng, kích thích tái tạo sụn khớp gối và đặc biệt phù hợp với người đau gối kéo dài hoặc thoái hoá mức độ từ nhẹ đến trung bình.
• Huyết tương tăng trưởng nội sinh: Kích thích cơ thể tự sản sinh yếu tố tăng trưởng để phục hồi tế bào tại vùng khớp gối bị thoái hoá, phù hợp cho người lớn tuổi hoặc trường hợp đã điều trị lâu nhưng không cải thiện.
• Liệu pháp M-MSC-Therapy: Liệu pháp tái tạo chuyên sâu giúp tăng khả năng phục hồi sụn khớp, giảm đau viêm mạn tính và làm chậm tiến triển thoái hoá gối, đồng thời có thể khắc phục hạn chế của thuốc và tránh chỉ định phẫu thuật khớp gối trong nhiều trường hợp.

>> Xem thêm: Thuốc điều trị thoái hóa khớp gối

Quá trình tiêm PRP khớp gối được thực hiện trong phòng tiêm vô khuẩn theo tiêu chuẩn phòng mổ, đảm bảo an toàn 

Song song điều trị, người bệnh được hướng dẫn tập chương trình phục hồi chức năng phù hợp với mức độ thoái hoá, giúp cải thiện biên độ vận động, tăng cường sức mạnh của cơ quanh khớp gối. Tất cả đều được thực hiện dưới sự giám sát của kỹ thuật viên vật lý trị liệu giàu kinh nghiệm, đảm bảo an toàn và hiệu quả, đặc biệt cho người đang lo lắng thoái hoá khớp gối có nên leo cầu thang không và cần giải pháp vận động thay thế phù hợp.

Đáp án cho câu hỏi “thoái hoá khớp gối có nên leo cầu thang không” phụ thuộc vào mức độ tổn thương khớp và tình trạng đau của từng người. Leo cầu thang không phải là hoạt động cần kiêng hoàn toàn, nhưng nếu thực hiện sai cách hoặc lạm dụng, nó có thể làm tăng áp lực lên khớp và khiến bệnh nặng hơn. Người bệnh cần tuân thủ các lưu ý khi leo cầu thang để hạn chế áp lực cho khớp gối và thăm khám bác sĩ chuyên khoa để được tư vấn các hoạt động thể chất phù hợp, giúp duy trì vận động cũng như bảo vệ khớp gối lâu dài

Nếu bạn thường xuyên leo cầu thang và gặp các cơn đau ở khớp gối, hãy liên hệ đến MSC Clinic để được chuyên gia thăm khám và điều trị kịp thời. 

PHÒNG KHÁM MSC INTERNATIONAL CLINIC

Hotline: 0975 576 376

Địa chỉ:

• MSC Hà Nội: TT20-21-22, 204 Nguyễn Tuân, Phường Thanh Xuân, Thành phố Hà Nội.
• MSC Quảng Ninh: A12-01 KĐT Monbay, Phường Hạ Long, Tỉnh Quảng Ninh.

Fanpage:

• MSC Hà Nội: MSC International Clinic Vietnam | Hanoi
• MSC Quảng Ninh: Phòng khám MSC Quảng Ninh | Ha Long